Kỷ niệm ngày Dân số Thế giới 11/7:
Đề án 52 tại Phú Yên: Cơ hội "vàng" cho người dân vùng biển
Phú Yên là một trong 28 tỉnh trên cả nước được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án Kiểm soát dân số các vùng biển, đảo và ven biển giai đoạn 2009 - 2020. Với Đề án này, người dân đã được tiếp cận với các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản, kế hoạch hóa gia đình, góp phần giảm mức sinh, nâng cao chất lượng dân số.
Nỗ lực khắc phục khó khăn
Ngày 28/8/2009, UBND tỉnh Phú Yên đã phê duyệt Đề án 52 giai đoạn 2009 - 2020. Đề án 52 được triển khai tại Phú Yên trong điều kiện rất khó khăn. Người dân còn hạn chế trong việc được tiếp cận và được hưởng thụ đầy đủ các dịch vụ chăm sóc sức khoẻ bà mẹ, trẻ em, sức khoẻ sinh sản và KHHGĐ. Nguyên nhân do điều kiện địa lý, khí hậu và đặc thù nghề nghiệp vùng biển nên tại các xã ven biển, bãi ngang, cuộc sống người dân gặp nhiều khó khăn, thậm chí rủi ro. Một số cụm dân cư thường xuyên bị triều cường xâm thực, tình trạng xâm nhập mặn đã tác động không nhỏ đến đời sống của người dân. Hơn thế, người dân sống và làm việc trên biển dài ngày, lượng dân di cư đến lao động trong các khu kinh tế biển ngày càng nhiều.
|
|
|
Cán bộ dân số huyện Tuy Hòa truyền thông KHHGĐ cho phụ nữ vùng biển được thụ hưởng Đề án 52 (Ảnh: Thùy Thảo). |
Số trẻ em sinh ra bị dị tật, dị dạng, thiểu năng trí tuệ rất đáng lo ngại. Phú Yên có 5,7% người bị khuyết tật về nhìn và nghe hoặc vận động. Năm 2009, toàn tỉnh có 2.340 trẻ em bị khuyết tật, tàn tật, trong đó 4 huyện, thị xã, thành phố ven biển có 1.175 em, chiếm 50%. Ở các vùng ven biển, đặc biệt là vùng bãi ngang, đời sống kinh tế xã hội chậm phát triển, đa phần người dân biển do mải mê đi biển nên vẫn còn xa lạ với khái niệm: Đi khám tổng quát sức khoẻ trước khi có ý định sinh con, sàng lọc trước sinh để có những em bé khoẻ mạnh...
Trong khi đó, cơ cấu dân số theo giới tính tại tỉnh mất cân đối. Kết quả Tổng điều tra dân số và nhà ở 1/4/2009 cho thấy: Phú Yên có 861.993 người, trong đó 50,1% dân số là nam. Tỷ số giới tính khi sinh là 110,1 bé trai/100 bé gái. Tỷ số giới tính khi sinh tại vùng biển cao nhất là ở thị xã Sông Cầu (116 bé trai/100 bé gái) và TP Tuy Hòa (117 bé trai/100 bé gái).
Mặc dù còn tồn tại nhiều khó khăn, nhưng với sự nỗ lực không ngừng cùng sự vào cuộc của các ban ngành, đoàn thể, trong 10 năm (từ năm 1999 - 2009), tỷ suất sinh thô của Phú Yên giảm từ 24%o xuống 15,9%o (tương ứng giảm 0,8%o/năm); đạt và vượt chỉ tiêu kế hoạch hàng năm tỉnh và TƯ giao (giảm 0,5%o/năm). Tổng tỷ suất sinh giảm từ 2,9 con xuống còn 1,96 con - đạt dưới mức sinh thay thế. Hiện nay, Phú Yên là tỉnh có mức sinh thấp nhất khu vực duyên hải Nam Trung Bộ. Cùng với cả tỉnh, mức giảm sinh của các huyện, thị xã, thành phố ven biển của Phú Yên cũng giảm một cách nhanh chóng. Tỷ suất sinh thô của các vùng ven biển năm 2009 tại Phú Yên là 15,85%o; tổng tỷ suất sinh đạt 1,95%o. Nổi bật nhất là TP Tuy Hoà với lần lượt các chỉ số là 14,8%o và 1,8%o.
Tất cả cho mục tiêu nâng cao chất lượng dân số
|
Phú Yên thuộc khu vực duyên hải Nam Trung Bộ, có bờ biển dài 189km, dân số các xã của 4 huyện thuộc vùng biển, đảo và ven biển gần 498,1 nghìn người (chiếm 56,5% dân số toàn tỉnh), dân cư tập trung đông, mật độ dân số 384 người/km2 (vùng biển cả nước 373 người/km2) gấp 2,2 lần so với toàn tỉnh (170 người/km2). Đề án 52 giai đoạn 2009-2020 nhằm kiểm soát quy mô và chất lượng dân số ở các vùng này góp phần thực hiện thắng lợi chính sách DS - KHHGĐ và các mục tiêu của chiến lược phát triển kinh tế - xã hội vùng biển của Phú Yên. |
Ngay sau khi triển khai kế hoạch Đề án 52, Sở Y tế đã có quyết định thành lập Đội lưu động Y tế - KHHGĐ tại 4 huyện, thị xã, thành phố là Đông Hoà, TP Tuy Hoà, Tuy An, thị xã Sông Cầu. Mỗi đội gồm 4 thành viên. Đến nay, 4 đội lưu động đã thực hiện nhiệm vụ chuyên môn tại xã là 93 lượt, khám thai cho 3.541 người; khám phụ khoa cho 18.332 người; phát hiện điều trị phụ khoa cho 8.158 người và có 4.219 trẻ em vùng biển được khám sức khoẻ. Trong 5 tháng đầu năm 2010, các đội lưu động Y tế - KHHGĐ đã phối hợp với cán bộ DS - KHHGĐ xã và Trạm y tế xã lập danh sách các bà mẹ mang thai có nguy cơ cao để tư vấn, khám sàng lọc cho 38 thai phụ.
Tháng 4/2010, thực hiện kế hoạch quân dân y kết hợp Đề án 52, Bộ đội biên phòng Phú Yên đã triển khai tư vấn và cung cấp dịch vụ chăm sóc SKSS cho 300 phụ nữ có chồng độ tuổi sinh đẻ tại 3 xã Hoà Hiệp Nam, (huyện Đông Hoà), xã Xuân Phương (huyện Sông Cầu) và xã An Ninh Đông (huyện Tuy An).
Thực hiện các nội dung trong Đề án 52 và nhằm nâng cao hiệu quả thực hiện Đề án, Phú Yên đã tăng cường, nâng cao hiệu quả công tác truyền thông. Là tỉnh có Đài truyền hình khu vực nên công tác truyền thông DS - KHHGĐ được thực hiện khá mạnh mẽ trên các phương tiện thông tin đại chúng. Chi cục DS- KHHGĐ phối hợp với các cơ quan thông tin đại chúng mở chuyên mục, chuyên trang dân số vùng biển đảo. Ngoài việc tuyên truyền trên sóng truyền hình tỉnh, các chương trình DS -KHHGĐ của tỉnh còn phát sóng trên VTV1, VTV2 của Đài THVN. Ngoài ra, Chi Cục DS- KHHGĐ còn phối hợp với Ban Tuyên giáo tỉnh đưa các tin, bài tuyên truyền công tác DS - KHHGĐ trên tạp chí của Ban Tuyên giáo, trong đó có các tin, bài về dân số vùng biển đảo, phát hành đến tận các Chi bộ cơ sở.
Những khó khăn, thách thức trong công tác DS-KHHGĐ tại vùng biển đang được tháo gỡ dần từ khi triển khai Đề án 52. Hiện tỉnh đang tập trung quyết liệt vào những hoạt động cụ thể như: Đáp ứng nhu cầu chăm sóc SKBMTE/KHHGĐ, nâng cao chất lượng dân số khi sinh, hỗ trợ phòng ngừa mang thai ngoài ý muốn, phá thai an toàn, xây dựng hoàn thiện hệ thống thông tin quản lý. Đặc biệt là tăng cường, nâng cao hiệu quả truyền thông đến tận hộ gia đình, từng đối tượng trong độ tuổi sinh đẻ ở những vùng biển và cửa sông để công tác DS-KHHGĐ đạt được hiệu quả cao.
Phương Thuận